Niks doen

In mijn vrije tijd mag ik graag niks doen. Helemaal niks uitvoeren met helemaal niemand op helemaal geen bijzondere plek: dat is mijn favoriete hobby. Ik ben er heel goed in. Ik kan zo een uur uit het raam kijken en dat voelt dan als vijf minuten. Saai wordt het nooit. Helaas is niks doen taboe. Dat zie je direct als je op Facebook kijkt en ik weet het al helemaal zeker sinds ik Expeditie Robinson volg.

Het is grappig om te zien: je zou zeggen dat zo'n onbewoond eiland de ultieme plek is om eens lekker helemaal niks te doen – maar zodra je er een groep mensen neerzet, gaan ze kennelijk allemaal hun uiterste best doen om zo hard mogelijk te werken. Ze lopen heen en weer met hout, ze ritselen tussen de bladeren, de alfamannen klimmen in kokosnotenbomen. Het noodzakelijke werk zou vast veel efficiënter en eerlijker verdeeld kunnen worden en dan zou het vast niet nodig zijn dat iedereen zich de hele dag zo druk maakt. De mensen zouden tijd hebben om van het uitzicht te genieten en over het leven na te denken. Maar helaas: iedereen op het eiland is bang om lui gevonden te worden. Wie zichtbaar niets om handen heeft, is namelijk af. Desnoods doe je maar alsof. Loop heen en weer met stukken hout! Heen en weer! Nu hakken! En weer terug! Zo werkt het in de echte wereld ook. Beter bullshit bezigheden dan geen bezigheden.

Als iemand mij vraagt of ik nog plannen voor het weekend heb, heb ik niet het gevoel dat ik mag antwoorden: “Nee, helemaal niks.” Zeker niet als de persoon die de vraag stelt net heeft verteld dat hij zaterdagochtend een sportwedstrijd heeft, in de middag gaat collecteren voor geiten met een visuele beperking, daarna sushi zal eten met collega's en tot slot samen met een tinderdate een bobslee gehuurd heeft. Maar hé: zondag lekker relaxen en bijkomen tijdens een spoedcursus Tai Chi in Appingedam. Na zo'n hele rits aan plannen voel ik me vaak genoodzaakt mijn niksige vooruitzichten toch maar iets mooier voor te stellen dan ze daadwerkelijk zijn: “Nou ja, ik ga met de hond wandelen. En soep maken? Enzo.”

Er lijkt eigenlijk maar één veilige manier te zijn om over niks doen te praten: heel veel doekjes om al dat niks winden en het vervolgens zo goed mogelijk presenteren als – o, de ironie – een activiteit. Niks doen heet dan opeens meditatie of mindfulness en je staat er om zes uur 's ochtends voor op, want dat is allesbehalve lui. Laatst zag ik dat er een yogaschool bij mij in de buurt een cursus 'silent sitting' aanbiedt. Waarom in godsnaam kunnen we niet meer gewoon zelfstandig stilzitten en onze bek houden? Dan gaat er toch iets mis?

De penibele staat van de wereld kwam ik onlangs mooi samengevat tegen in de vorm van een flesje douchegel dat ik afgelopen zomer cadeau kreeg. Toen ik onder de douche lekker niks aan het doen was, had ik de tijd het etiket eens goed te bekijken: 'Yogi Flow Indian Rose Foaming Shower Gel: herstelt de innerlijke harmonie en verzorgt lichaam en ziel'. Poeh hé. Omdat ik nog geen zin had om onder het warme water vandaan te komen, besloot ik ook de achterkant te lezen. Staat er opeens in heel kleine – jawel, dat kan – hoofdletters: “INHOUD STAAT ONDER HOGE DRUK. NIET IN DE OGEN SPUITEN, ZOEK MEDISCHE ASSISTENTIE IN HET GEVAL VAN CONTACT MET DE OGEN!! LICHT ONTVLAMBAAR. UIT DE BUURT HOUDEN VAN OPEN VUUR.”

Het absurde contrast op dat flesje douchegel zette me aan het denken, daar heb je tijd voor als je niks doet. Wij zijn die douchegel: we staan onder hoge druk om iets van het leven te maken – gewoon omdat het kan – en moeten daar ook nog ieder moment van genieten. Ga er maar aan staan. Wie niet oppast, maakt zoveel van zijn leven dat dat leven een heel eigen leven gaat leiden. Je raakt licht ontvlambaar. Voor je het weet sta je in de hens en nog een paar activiteiten later ben je helemaal uitgeblust. Van binnen dan. De buitenwereld ziet eerst nog die vette laag wanhopig aangebrachte Yogi Flow, oppervlakkige verzorging voor lichaam en ziel.

Ik zie het te vaak gebeuren. Ik vind dat maar niks.

Daarom sta ik op voor niks doen, treuzelen, lanterfanten, apathisch uit het raam staren. Het mag. Voel je niet schuldig en wees niet bang dat je erin blijft hangen. Het mooie van niks doen is namelijk dat uit het niets – door je te vervelen en je gedachten rare kronkels te laten maken – vaak de meest creatieve ideeën ontstaan. Ideeën die de moeite waard zijn en die je misschien gemist zou hebben wanneer je door was gegaan met rennen, ruis en routine. Zo wordt niets altijd wel weer iets en dat is het beste gevoel ooit.
(Op lekker niks doen na, dan.)


Zaterdag 17 Oktober 2015 op 13:18  |  
  |    |  

Geen reacties

(optioneel veld)
(optioneel veld)
Om spam te voorkomen, vragen we je deze simpele vraag te beantwoorden (schrijf het getal voluit):
Persoonlijke info onthouden?
Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of e-mailadres in te typen.